coaching4smart

Burza mózgów, czyli każdy pomysł jest dobry

In Codzienne wpisy o narzędziach w coachingu, Komunikacja międzyludzka on 30/04/2012 at 05:00

Burzę mózgów wymyślił w latach trzydziestych Alex F. Osborn. Metoda ta przyjęła się w wielu dziedzinach i jest wykorzystywana w pracy zespołowej, ale także indywidualnej. Dzisiaj chyba nie ma już nikogo, kto by o niej nie słyszał, albo jej nie używał.

Najlepsze wyniki osiąga się wtedy, gdy osoby uczestniczące w rozwiązaniu zadania mają różne doświadczenia, wiedzę, płeć, są w różnym wieku ale także mają różne temperamenty. Wymaga co prawda od osoby koordynującej posiadania umiejętności dobrego komunikowania się jak też stworzenia odpowiednich warunków organizacyjnych, ale za to przynosi zaskakujące i ciekawe rozwiązania.

Zgodnie z podstawową zasadą burzy mózgów wyróżnia się dwa rodzaje zespołów: twórczy, którego celem jest tworzenie i poszukiwanie pomysłów oraz oceniający, którego celem jest analiza i ocena wymyślonych pomysłów, a następnie wypracowanie rozwiązania problemu.

Spotkanie powinno odbywać się w warunkach izolacji od świata zewnętrznego i pełnego relaksu.

Zwykle pierwszy zespół ma za zadanie wygenerować pomysły i odbywa się to niejako w dwóch etapach: prowadzący jasno i zwięźle przedstawia problem wymagający rozwiązania, a następnie dba o dobrą atmosferę w zespole w trakcie zgłaszania pomysłów.

Burza mózgów wymaga przestrzegania w trakcie fazy twórczej kilku zasad:

- Nie wolno krytykować ani oceniać żadnego pomysłu.  Z badań Osborna wynika, że człowiek może zaproponować prawie dwukrotnie więcej dobrych pomysłów, jeżeli ich ocena będzie dokonywana po zakończeniu spotkania.

- Zespół powinien skupić się na wymyślaniu jak największej liczby pomysłów, bez względu na ich wartość, przydatność, czy „realność”. Chodzi o to, że nawet banalne pomysły w fazie twórczej mogą być źródłem naprawdę cennych i odkrywczych rozwiązań w fazie oceniającej.

- Po wyczerpaniu „swobodnie” pojawiających się pomysłów warto przejść do ich łączenia i doskonalenia, przez co zwiększa się prawdopodobieństwo wymyślenia optymalnego rozwiązania.

- Najlepiej prezentować pomysły jasno i zwięźle, bez niepotrzebnej dyskusji i rozpraszania się.

- Każdy pomysł może być rozwijany i udoskonalany i jest jednakowo wartościowy.

- Przyjmuje się się, że pomysły są własnością grupy.

- Za jednym podejściem („kolejką”) można podać tylko 1 pomysł.

Po zakończeniu pracy przez pierwszy zespół, drugi dokonuje analizy i oceny zebranych pomysłów. Warto, żeby kolejny zespół podjął pracę następnego dnia. Na początku eliminowane są te pomysły, które z oczywistych przyczyn (finansowych, organizacyjnych, czasowych, itp.) nie mogą być zrealizowane. Pozostałe pomysły są zbierane w grupy i dopiero na tym etapie są oceniane. Analizę i ocenę zebranych pomysłów rozpatruje się pod kątem ich przydatności do rozwiązania problemu. Ustala się także kryteria oceny.

Dopiero po zakończeniu spotkania, ocenia się, czy zostało wybrane rozwiązanie optymalne. Jeżeli tak się nie stało, można powtórzyć procedurę, bądź wybrać inną metodę pracy.

Pojawiły się odmiany burzy mózgów, gdzie:

- w metodzie on-line korzysta się ze specjalistów znajdujących się w różnych miejscach, czasem nawet krajach, którzy wykorzystują w celu kontaktu media elektroniczne.

- burza mózgów z jednoczesnym ocenianiem, gdzie w jednym miejscu i czasie pracują zespoły twórczy i oceniający.

- metoda 6-3-5 (brainwriting), w której 6 osób z 3 pomysłami w 5 podejściach zapisuje swoje idee na kartce. Na początku każdy z uczestników spisuje swoje własne 3 pomysły a następnie, kolejno modyfikuje pomysły innych. Kartki są przekazywane kolejno do poszczególnych uczestników w grupie i każda osoba komentuje pomysły osoby siedzącej obok. Wspólnie na końcu są omawianie najlepsze pomysły.

- burza mózgów indywidualna polega na tym, że jedna osoba wymyśla pomysły, a potem je ocenia. Zaletą jest, zwłaszcza dla osób nieśmiałych, większa fantazja i możliwość analizy nawet najdziwniejszych pomysłów. Wadą jest, że w metodzie trudno jest rozdzielić fazę tworzenia od oceniania. Dlatego warto wypisywać pomysły na kartce bez ich oceniania i przejść do kolejnego etapu dopiero po 48 godzinach lub kiedy uzyska się zakładaną, minimalną liczbę pomysłów.

Burza mózgów doskonale nadaje się do wykorzystania w coachingu zarówno do pracy indywidualnej, jak też zespołowej. Należy jednak pamiętać, że w coachingu wyłącznie Klient/Klienci jest/są twórcą nowych pomysłów. Coach jest jedynie moderatorem i może zaprezentować ćwiczenie, objaśnić jego zasady, zapytać, czy Klient chce je wykonać, a także zadawać pytania i ewentualnie notować odpowiedzi.

Oto przykład wykorzystania metody w coachingu w pracy z pojedynczym Klientem:

Wybierz sobie problem, z którym się właśnie borykasz. Teraz go zapisz w pozytywny sposób, np.

Problem: Mam dość  sąsiadów, którzy nie pozwalają mi słuchać po 22-ej głośnej muzyki.

Cel sformułowany pozytywnie: Chcę słuchać głośnej muzyki po 22-ej.

Pytania:

Jak to robię teraz?

Jakie widzisz lub czujesz możliwości realizacji swojego celu?

Wypisz wszystkie pomysły, jakie przychodzą Ci do głowy. Mogą być najbardziej nieprawdopodobne lub szalone. Chodzi o wymyślenie, jak największej ich liczby. Czas na ocenianie będzie później.

Wymyśl co najmniej 10 sposób, w jaki możesz zrealizować cel.

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

………………………………………………

Co jeszcze chodzi Ci po głowie?

O czym jeszcze myślisz?

Jak jeszcze można to zrobić?

W jaki sposób możesz zrealizować swój cel?

W jaki jeszcze?

Co by zrobili inni na Twoim miejscu?

Co chciałbyś zrobić?

Co mógłbyś zrobić, gdyby wszystko było możliwe?

Jak patrzysz na to, co zostało wypisane, to jakie jeszcze rozwiązanie się pojawia?

Które z rozwiązań można by jeszcze rozwinąć lub połączyć tak, aby powstały nowe pomysły?

Jakie to pomysły?

Co jeszcze?

Następnego dnia spójrz na wypisane na kartce pomysły i zastanów się:

- Które z pomysłów są niemożliwe do spełniania w tej chwili?

- Jakie to kryteria, które eliminują je ze zbioru pomysłów?

- W jaki sposób można połączyć pozostałe pomysły?

- Do jakich przydzielić kategorii?

- Jak patrzysz na pomysły, które znajdują się w poszczególnych kategoriach, to co sobie myślisz?

- Które z rozwiązań najbardziej Ci się podoba? I z jakiego powodu?

- Które najmniej Ci się podobają?

- Które rozwiązanie wydaje Ci się najbardziej optymalne w tej chwili?

- Które rozważasz w przyszłości?

- Które rozwiązanie chcesz wykorzystać w tej chwili?
Jeżeli chcesz się z nami skontaktować, w tym także w sprawie warsztatów i szkoleń, prosimy napisz do nas.

Autorka wpisu: Małgorzata Wąsowska

About these ads

Dodaj komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

WordPress.com Logo

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Twitter picture

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Follow

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Join 486 other followers